فروپاشی تعادل در بازار کار ایران؛ نقض حق اشتغال در سایه جنگ، اینترنت و بحران ساختاری
بازار کار ایران در بهار امسال با یکی از عمیقترین بحرانهای خود مواجه شده است؛ بحرانی که نهتنها ریشه در رکود اقتصادی، بلکه در جنگ، قطعی گسترده اینترنت و تصمیمات ساختاری حاکمیت دارد. کاهش بیسابقه فرصتهای شغلی در کنار افزایش انفجاری تقاضای کار، تصویری روشن از نقض حق اشتغال و امنیت شغلی میلیونها شهروند ترسیم میکند.
سقوط تقاضای استخدام؛ عددها چه میگویند؟
دادههای تازه منتشرشده از سوی پلتفرم کاریابی ایرانتلنت نشان میدهد که فرصتهای شغلی برای نیروهای متخصص و تحصیلکرده در بهار امسال با کاهش تکاندهنده ۷۸ درصدی روبهرو شده است. این در حالی است که بهطور سنتی، فصل بهار همواره اوج ثبت آگهیهای استخدامی در بازار کار ایران بوده است.
سال گذشته، در همین بازه زمانی، بهطور میانگین ماهانه حدود ۶۵ هزار فرصت شغلی برای متخصصان ثبت میشد؛ اما امسال، از هر پنج موقعیت شغلی، چهار مورد عملاً از بازار حذف شده است. این آمار، عمق رکود در سمت تقاضای نیروی کار را بهروشنی نشان میدهد.
جنگ، اینترنت و فلج اقتصادی
این افت شدید، در بستری رخ داده که بسیاری از شرکتها تحت تأثیر جنگ، قطعیهای طولانیمدت اینترنت و کاهش فعالیتهای اقتصادی، با بحران مالی جدی مواجه شدهاند. پیامد مستقیم این وضعیت، توقف جذب نیرو، تعدیل گسترده کارکنان، تعلیق قراردادها و حتی تعطیلی یا نیمهتعطیل شدن کسبوکارها بوده است.
انفجار تقاضای کار؛ رقابت در بازاری خالی
در سوی مقابل، بازار کار با افزایش بیسابقه متقاضیان شغل مواجه است. افزایش بیکاری و کاهش درآمدها، جمعیت عظیمی از نیروی کار را به سمت پلتفرمهای کاریابی سوق داده است. گزارشهای منتشرشده توسط زومیت و دادههای پلتفرم جابویژن نشان میدهد که تنها در یک روز، ۳۱۸ هزار رزومه برای موقعیتهای شغلی ارسال شده است؛ رقمی که نسبت به رکورد قبلی، حدود ۵۰ درصد افزایش را نشان میدهد.
عدمتعادل تاریخی؛ عرضه زیاد، تقاضای ناچیز
ترکیب کاهش شدید فرصتهای شغلی و افزایش چشمگیر کارجویان، شکافی بیسابقه میان عرضه و تقاضای نیروی کار ایجاد کرده است. در چنین شرایطی، حتی نیروهای متخصص و باتجربه نیز با ناامنی شغلی، دستمزدهای پایینتر و رقابتی فرساینده روبهرو هستند. این وضعیت، بهطور مستقیم کرامت انسانی و حق زیست شرافتمندانه را هدف قرار میدهد.
خوانش حقوقبشری بحران بازار کار
بر اساس ماده ۲۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر، هر فرد حق دارد کار کند، شرایط منصفانه و رضایتبخش کاری داشته باشد و در برابر بیکاری حمایت شود. آنچه امروز در بازار کار ایران جریان دارد، نقض سیستماتیک این حق بنیادین است. سیاستهای کلان، تصمیمات امنیتی و بیثباتی ساختاری، میلیونها شهروند را از امنیت شغلی و معیشتی محروم کرده است.
جمعبندی؛ بیکاری بهمثابه خشونت ساختاری
بحران کنونی بازار کار، صرفاً یک پدیده اقتصادی نیست؛ بلکه شکلی از خشونت ساختاری است که مستقیماً زندگی، معیشت و آینده شهروندان را تهدید میکند. تا زمانی که جنگ، سرکوب زیرساختهای ارتباطی و بیثباتی سیاسی ادامه دارد، عدمتعادل در بازار کار نیز تداوم خواهد یافت و حق اشتغال، همچنان یکی از قربانیان خاموش این وضعیت باقی میماند.
#بازار_کار #بیکاری #حقوق_کار #نقض_حقوق_بشر #اعتراضات_۱۴۰۴ #اعتراضات_سراسری #vvmiran #Iran @baschariyat کانون دفاع از حقوق بشر در ایران
